Concept: deze pagina is nog niet gepubliceerd. Je ziet hem alleen in de ontwikkelfase.
Vergunning voor een aanbouw of uitbouw: hoe zit het?
In het kort
Of je een vergunning nodig hebt, hangt af van 2 soorten regels. Er zijn technische regels en ruimtelijke regels. Ruimtelijke regels gaan over waar en hoe je bouwt. Die staan in het omgevingsplan van je gemeente. Zeker weten? Doe de Vergunningcheck in het Omgevingsloket. Alleen je gemeente geeft een definitief antwoord.
Wat wil je weten?
- Ik ga breken in een oud huisEerst je veiligheid
- Hoe groot mag ik bouwen zonder vergunning?De landelijke regels, stap voor stap
- Ik heb wel een vergunning nodigAanvragen, wachten en bezwaar
- Wat moet ik met mijn buren?Ramen, de erfgrens en schade
- Ik wil bouwen voor mantelzorgDe regels voor een mantelzorgwoning
Wil je een aanbouw of een uitbouw? Dan wil je weten of je een vergunning nodig hebt. Dat hangt af van landelijke regels. En van de regels van je gemeente. Op deze pagina lees je hoe dat werkt. Deze site is geen loket van de overheid. We kunnen niet zeggen wat bij jouw huis mag.
Wat is een aanbouw of uitbouw?
IPLO noemt een aanbouw of uitbouw een bijbehorend bouwwerk. IPLO is het Informatiepunt Leefomgeving van de overheid.

Ook een serre, tuinhuis, kapschuur of carport is een bijbehorend bouwwerk. Zo’n bouwwerk hoort bij een woning. Het mag geen zelfstandige woonruimte zijn. Dat schrijft IPLO.
Bij een woning is een aanbouw of uitbouw dus een bijbehorend bouwwerk. IPLO gebruikt voor allebei hetzelfde woord.
Welke 2 soorten regels zijn er?
Of je een vergunning nodig hebt, hangt af van 2 soorten regels. IPLO noemt ze zo:
- Technische regels. Die gaan over veiligheid, constructie en bouwkwaliteit.
- Ruimtelijke regels. Die gaan over waar en hoe je mag bouwen op je perceel.
Voor de techniek is het vaak eenvoudig. IPLO schrijft: is een bouwwerk lager dan 5 meter? Dan is het in de meeste gevallen vergunningvrij.
Voor de ruimtelijke regels hangt het ervan af. Die staan in het omgevingsplan van je gemeente. Ze kunnen per gemeente verschillen. Daarom is altijd een beoordeling door de gemeente nodig. Dat schrijft IPLO.
Wat staat er in het omgevingsplan?
Elke gemeente heeft een omgevingsplan. Daarin staan ook landelijke regels. Die heten de bruidsschat. Het Rijk heeft ze in het omgevingsplan van alle gemeenten gezet.
De gemeente mag die regels veranderen. Tot eind 2031 gelden de regels van de bruidsschat. Tenminste, zolang de gemeente nog geen eigen regels heeft. Dat schrijft IPLO.
De landelijke regels voor een aanbouw zonder vergunning lees je bij Vergunningvrij uitbouwen. Let op: je gemeente kan andere regels hebben.
Hoe weet je het zeker?
IPLO noemt 2 stappen:
- Doe de Vergunningcheck in het Omgevingsloket. Daar controleer je zelf of je een vergunning nodig hebt.
- Neem contact op met je gemeente als je vragen hebt over de uitkomst. Alleen de gemeente kan een definitief antwoord geven.
Vereniging Eigen Huis zegt hetzelfde. Gebruik de Vergunningcheck. Of vraag het na bij je gemeente.
Heb je wel een vergunning nodig? Lees dan Omgevingsvergunning voor een aanbouw.
Is vergunningvrij ook regelvrij?
Nee. Vereniging Eigen Huis schrijft: “vergunningvrij betekent niet regelvrij”.
Een bouwwerk moet altijd voldoen aan het Besluit bouwwerken leefomgeving. Dat heet ook wel het Bbl. Daarin staan de technische eisen. Ook als je geen vergunning nodig hebt. Dat schrijft IPLO.
Vereniging Eigen Huis noemt ook de welstandsregels. Die gaan over hoe je aanbouw eruitziet. En je hebt altijd te maken met de buren. Wat daarvoor geldt, lees je bij Je aanbouw en de buren.
Bouw je voor mantelzorg?
Wil je een aanbouw voor iemand die zorg nodig heeft? Daarvoor gelden eigen regels. Lees Mantelzorgwoning.
Ga je breken in een oud huis?
Voor de doorgang naar je huis breekt de aannemer iets weg. Dat schrijft Vereniging Eigen Huis. Is je huis ouder? Lees dan eerst Eerst je veiligheid. Daar staat wat IPLO zegt over asbest.
Verder lezen
- ConceptVergunningvrij uitbouwen: hoe groot en hoe hoog mag het?Mag je zonder vergunning een aanbouw of uitbouw bouwen? Lees de landelijke regels: waar, hoe hoog en hoeveel m². En waarom je gemeente beslist.
- ConceptOmgevingsvergunning voor een aanbouw: aanvragen en wachtenHeb je een omgevingsvergunning nodig voor je aanbouw? Lees welke vergunning, hoe lang de gemeente erover doet en wanneer je mag beginnen.
- ConceptJe aanbouw en de buren: ramen, erfgrens en schadeMag je aanbouw tegen de erfgrens? Hoe dicht mag een raam bij de buren? Lees de regels uit de wet en het advies van Vereniging Eigen Huis.
- ConceptMantelzorgwoning: mag het zonder vergunning?Wil je een mantelzorgwoning bij je huis? Lees wanneer het zonder vergunning mag. En voor wie het is en wat er gebeurt als de zorg stopt.
Bronnen
- Informatie voor particulieren over aanbouw, uitbouw of bijgebouw, Informatiepunt Leefomgeving (IPLO). Geraadpleegd op .
- Vergunningvrije bijbehorende bouwwerken, Informatiepunt Leefomgeving (IPLO). Geraadpleegd op .
- Bouwregels mantelzorgwoning, Informatiepunt Leefomgeving (IPLO). Geraadpleegd op .
- Aandachtspunten aanbouw. Wat bespreek je met de aannemer? (pdf, 4 augustus 2025), Vereniging Eigen Huis. Geraadpleegd op .
- Heb ik een vergunning nodig voor mijn verbouwing?, Vereniging Eigen Huis. Geraadpleegd op .
Laatst gecontroleerd met AI op .